این ضربالمثل زمانی به کار میرود که کسی در یک موقعیت یا جایگاه بسیار مهمی قرار دارد، اما حاضر نیست کوچکترین انتقاد یا توصیهای را از دیگران بپذیرد. انگار که آن شخص خود را بالاتر و داناتر از همه میداند و فکر میکند هر حرفی که میزند درست است.
داستان پشت این ضربالمثل معمولاً اینطور تعریف میشود:
روزی اسب مخصوص شاه را نزد دامپزشک بردند. دامپزشک، که یک فرد متخصص و با تجربه بود، پس از معاینه گفت: «این حیوان که شما میگویید اسب شاه است، در واقع یک یابو (قاطر) است.»
اما اطرافیان و خدمتکاران شاه که میترسیدند حقیقت را به او بگویند، جرأت نداشتند بگویند: «اعلیحضرتا، اسب شما یابو است!» آنها میدانستند اگر شاه را با این واقعیت روبرو کنند، ممکن است عصبانی شود و عواقب بدی برایشان داشته باشد. در نتیجه، ترجیح دادند همان طور که شاه فکر میکند، با این حیوان رفتار کنند و تظاهر کنند که او یک اسب اصیل و نجیب است.
پس این مثل به افرادی اشاره دارد که در اطراف ما هستند و آنقدر مغرور یا ترسو هستند که نمیتوانند حقیقت را بشنوند یا بگویند.
در این نوشته، با مفهوم و معنای واقعی این ضربالمثل کهن ایرانی آشنا خواهید شد. در ادامه با ما همراه باشید.
اگر به این موضوع علاقه دارید، حتماً معنی ضرب المثل ” من مرده تو زنده “ را بخوانید.
برای درک عمیقتر این موضوع، مطلب معنی ضرب المثل ” چشم بسته غیب می گوید “ را بخوانید.
این موضوع را بهتر بشناسید با مطالعه معنی ضرب المثل ” موش دواندن “.
توصیه میکنیم حتماً مقاله معنی ضرب المثل ” بی خبری خوش خبری “ را مطالعه کنید.
معنی به اسب شاه گفتند یابو چیست؟
1- یابو به چه معناست؟ یابو در واقع قاطری است که شبیه اسب به نظر میرسد، اما برای حمل بار استفاده میشود و نژادش از اسب معمولی پایینتر است. پس وقتی به اسبی یابو میگویند، در واقع داریم به او توهین میکنیم، چون از نظر جایگاه، پایینتر از یک اسب نجیب است.
حالا فرض کنید اسبی متعلق به شاه باشد. این اسب به خاطر موقعیت ویژهاش، خودش را خیلی بالا میبیند. اگر کسی به اشتباه به او بگوید “یابو”، ناراحت میشود و به او برمیخورد!
برای گسترش دانش خود، مقاله معنی ضرب المثل ” کبکش خروس میخونه “ را مطالعه کنید.
مقاله معنی ضرب المثل ” کوری عصاکش کور دگر شود “ حاوی اطلاعات جامعی است.
2- با این توضیحات، مشخص میشود که این ضربالمثل در بین مردم اشاره به فردی نالایق و بیارزش دارد که با این حال خودش را از دیگران برتر میداند و با کوچکترین حرف یا رفتاری ناراحت میشود.
در این مقاله معنی ضرب المثل ” مثل قالی کرمانه “ اطلاعات مفیدی آمده است.
3- این مثل گاهی برای توهین به کسی به کار میرود که خودش سزاوار چنین برخوردی است.
توصیه میکنیم حتماً مقاله معنی ضرب المثل ” سزای گرانفروش نخریدن است “ را مطالعه کنید.
در این مقاله معنی ضرب المثل ” صد سال به این سالها “ اطلاعات مفیدی آمده است.
برای گسترش دانش خود، مقاله معنی ضرب المثل ” شاهد از غیب رسید “ را مطالعه کنید.
اطلاعات جامعتری در مورد این موضوع را در معنی ضرب المثل ” سر کسی را شیره مالیدن “ پیدا کنید.
4- در واقع این ضربالمثل برای مسخره کردن آدمهای متکبری است که خودشان را خیلی مهم میپندارند. مثلاً وقتی حرفی به آنها زده میشود و آنها برداشت بدی میکنند و ناراحت میشوند، این ضربالمثل را به کار میبرند. معنایش این است: تو مثل آن اسب شاهی هستی که به محض اینکه به او میگویند “یابو”، ناراحت میشود!
برای مطالعه بیشتر، به معنی ضرب المثل ” هیچ جا خونه آدم نمیشه “ سری سر بزنید.
اطلاعات جامعتری در مورد این موضوع را در معنی ضرب المثل ” از قضا سرکنگبین صفرا فزود “ پیدا کنید.
برای مطالعه بیشتر، به معنی ضرب المثل ” آسوده خودم که خر ندارم “ سری سر بزنید.
♦ نکته مهم: باید دقت کنید که این ضربالمثل را برای هر کسی که از حرفی ناراحت میشود استفاده نکنید. چون این عبارت خودش یک توهین محسوب میشود. همانطور که گفتیم، این مثل برای افراد متکبر است؛ کسانی که برای شخصیت دیگران ارزشی قائل نیستند و همیشه دنبال فرصتی هستند تا با زیر سؤال بردن دیگران، خودشان را بهتر و محبوبتر نشان دهند.
برای گسترش دانش خود، به مقاله معنی ضرب المثل ” چو دانی و پرسی سوالت خطاست “ سر بزنید.
در واقع، برای اینکه غرور و تکبر این افراد را بشکنیم، در موقعیتهایی که رفتار متکبرانهای از خود نشان میدهند، استفاده از این ضربالمثل میتواند مناسب باشد.
اگر به این موضوع علاقه دارید، حتماً معنی ضرب المثل ” آب از سرچشمه گل آلود است “ را بخوانید.
توصیه میکنیم این مطلب معنی ضرب المثل ” چیزی که عوض داره گله نداره “ را حتماً بخوانید.
مثلاً فرد متکبری که مقام و موقعیت بالایی دارد، اگر به او احترام گذاشته نشود (مثلاً در برابر او خم نشوید یا او را با عنوان مقامش صدا نکنید)، ناراحت میشود. در چنین شرایطی میگویند: به اسب شاه گفتند یابو (و ناراحت شد!).
برای گسترش دانش خود، مقاله معنی ضرب المثل ” تخم مرغ دزد شترمرغ دزد می شود “ را مطالعه کنید.