همانطور که میدانید، ضربالمثلها در فرهنگ ما جایگاه ویژهای دارند و هر کدام درسی از زندگی را در خود جای دادهاند. یکی از این ضربالمثلهای شناختهشده، “بوقلمون صفت” است. شاید برای شما این سوال پیش بیاید که معنی این عبارت چیست و چرا از بوقلمون برای توصیف یک ویژگی در انسانها استفاده شده است.
برای درک این موضوع، ابتدا باید نگاهی به رفتار بوقلمون در طبیعت بیندازیم. بوقلمون پرندهای است که رنگ پرهایش در شرایط مختلف، به ویژه هنگام خشم یا هیجان، تغییر میکند و رنگینکمانی از رنگها را نمایش میدهد. این پرنده گاهی خود را بزرگ و پرابهت نشان میدهد و در موقعیتی دیگر، ظاهری معمولی دارد.
حالا وقتی در میان انسانها فردی را “بوقلمون صفت” مینامند، منظور این است که او دارای یک شخصیت ثابت و پایدار نیست. چنین فردی مانند بوقلمون، بسته به شرایط و موقعیتی که در آن قرار میگیرد، ظاهر، رفتار و حتی عقایدش را تغییر میدهد.
**ویژگیهای یک فرد بوقلمون صفت:**
مقاله مفهوم ضرب المثل ” آشپز که دوتا شد ” + نقاشی منبع بسیار خوبی برای یادگیری بیشتر است.
* **تغییر رفتار با افراد مختلف:** این فرد ممکن است در برابر شخصی بسیار مودب و فروتن باشد، اما با فرد دیگری گستاخ و پررو.
* **ثبات عقیده ندارند:** نظرات این افراد مانند باد است و با وزش هر بادی جهت عوض میکند. آنها به راحتی تحت تاثیر حرف دیگران قرار میگیرند و اصول ثابتی در زندگی ندارند.
* **چاپلوس و فرصتطلب:** اغلب سعی میکنند خود را به شکلی درآورند که مورد پسند اطرافیان باشند، especially افراد قدرتمند و صاحب نفوذ. هدف اصلی آنها جلب توجه و کسب منفعت است.
* **غیرقابل اعتماد:** از آنجایی که رفتار و گفتار این افراد قابل پیشبینی نیست، نمیتوان روی حرفها و قولهایشان حساب کرد.
برای اطلاعات بیشتر، به مقاله معنی ضرب المثل ” جوینده، یابنده است ” + داستان مراجعه کنید.
در نتیجه، زمانی که به کسی “بوقلمون صفت” میگویند، در واقع به این ویژگی منفی او اشاره میکنند که برای هر فرد و در هر موقعیت، یک چهره و یک رفتار متفاوت از خود نشان میدهد و شخصیت واقعی و ثابتی ندارد. این ضربالمثل به ما یادآوری میکند که راستگویی، صداقت و داشتن شخصیتی یکپارچه و قابل اعتماد، چقدر در روابط انسانی ارزشمند است.
در این نوشته، میخواهیم معنی و مفهوم یکی از ضربالمثلهای کهن و پرمعنی ایرانی را با هم بررسی کنیم. در ادامه با ما همراه باشید.
ضرب المثل بوقلمون صفت کنایه از چیست؟
این عبارت به کسانی اشاره دارد که همیشه نظرات و رفتارشان را عوض میکنند و با شرایط مختلف، خودشان را وفق میدهند تا به نفع خودشان باشد.
به افرادی گفته میشود که اصول ثابتی ندارند و نمیتوان روی حرفها و وعدههایشان حساب کرد.
به آدمهای دوچهره و ریاکار هم میگویند بوقلمونصفت! (شاید دلیل این نامگذاری این باشد که پرهای بوقلمون رنگهای زیادی دارد!)
گاهی هم این کلمه به عنوان یک حرف ناپسند و توهینآمیز به کار میرود.
علاوه بر این، به پارچهها و فرشهای چندرنگ هم بوقلمون میگویند، مثل این بیت:
باد در سایه درختانش
گسترانیده فرش بوقلمون
همچنین عطار نیشابوری در مصرعی از شعرش سروده است:
چو بوقلمون به هر دم رنگ دیگر
◊ یعنی مثل بوقلمون، هر بار رنگ عوض میکنه!!
مثلاً میگوییم: فلانی بوقلمونصفت است با او به سفر نرو! چون همیشه فقط به فکر سود خودش است و در هر جمعی که باشد، شبیه همان جمع میشود و حتی تو را که دوستش هستی فراموش میکند. در کل، نمیشود به او اعتماد کرد.
این موضوع را بهتر بشناسید با مطالعه معنی ضرب المثل ” تا تنور گرم است نان را بچسبان ” + کاربرد.