این ضربالمثل به موقعیتی اشاره دارد که چیزی از دور جذاب و دلپذیر به نظر میرسد، اما وقتی به آن نزدیک میشوی، متوجه میشوی آن طور که فکر میکردی نیست.
مثلاً ممکن است شغلی از بیرون پرزرق و برق و آسان به نظر بیاید، اما وقتی شخص در آن جایگاه قرار میگیرد، تازه میفهمد چقدر سختگیری، مسئولیت و مشکل دارد.
در واقع این مثل به ما یادآوری میکند که در قضاوت درباره چیزها عجله نکنیم. گاهی چیزی که از دور بسیار عالی مینماید، وقتی در کنارش هستی، زیبایی و جذابیت خود را از دست میدهد. پس بهتر است قبل از قضاوت، از نزدیک و به طور کامل با موضوع آشنا شویم.
آواز دهل از دور خوش است یعنی چه؟
در این نوشته به بررسی مفهوم اصلی یک ضربالمثل قدیمی و پرمعنی ایرانی به نام «آواز دهل از دور خوش است» میپردازیم. با ما همراه باشید.
دهل چیست؟
دهل یکی از سازهای کوبهای و نوعی طبل بزرگ با دو صفحه است که هر دو طرف آن با پوست گاو یا گاومیش پوشیده شده است. در نوشتههای قدیمی، این ساز با نامهایی مانند داول، تاول و داوول نیز شناخته شده است. نوعی از دهل معمولاً همراه با سرنا در مناطق روستایی به صدا درمیآید. نوازنده دهل را با یک بند که از روی شانههایش میگذرد، به بدنش میبندد و آن را با دو چوب مختلف مینوازد.
برخی معتقدند که سر چوبهای دهل، پوشیده از پارچهای گلولهشکل است؛ اما در عمل، یک طرف دهل با چوبی کلفت به نام چنگال و طرف دیگر با چوبی نازکتر به نام دیرک نواخته میشود. البته در مناطق جنوبی ایران مثل هرمزگان، دهل را مستقیماً با دو دست مینوازند.
در مناطق سیستان و خراسان، نوازنده دو تکه چوب حدوداً ده سانتیمتری را به دو انگشت یک دست میبندد و با دست دیگر، چوبی قوسدار مخصوص به کار میبرد. این ساز، به ویژه در جشنهای عروسی و مراسم شاد، همراه با سرنا نواخته میشود و جایگاه مهمی در فرهنگ موسیقایی دارد. [1]
معنی ضرب المثل آواز دهل از دور خوش است
۱- تعریف و تمجید دیگران از چیزهایی که دارند، گاهی مانند صدای دهل است؛ از دور جذاب و پرطرفدار به نظر میرسد، اما وقتی نزدیک میشوی میبینی که پوچ و بیمحتواست و فقط سر و صدای زیادی دارد.
۲- تا چیزی را از نزدیک نبینی و خودت آن را تجربه نکنی، به خوب بودنش اطمینان پیدا نکن.
۳- گاهی در زندگی دیگران خوشیها و نعمتهایی میبینیم و غبطه میخوریم، اما نمیدانیم درون زندگی آنها چه میگذرد. ممکن است این خوشیها فقط در عکسها و پستهای فضای مجازی وجود داشته باشد.
۴- بعضی از چیزهایی که آرزویشان را داریم، در واقع ارزش واقعی ندارند و مانند سراب هستند؛ هر چه به سمتشان برویم، به دست آوردنشان سختتر میشود و در پایان چیزی عایدمان نمیشود.
پیشنهاد: ضربالمثل «صورت را با سیلی سرخ نگه داشتن»