سازهای زهی، دستهای از سازها هستند که صدای آنها از لرزش سیم یا تار ایجاد میشود. این لرزش میتواند با کشیدن آرشه روی سیم یا زخمه زدن با مضراب به وجود آید. در ادامه این نوشته در وبلاگ مدیر تولز، بیشتر با این گروه از سازها آشنا خواهید شد.
ساز زهی چیست؟
سازهای زهی به سازهایی گفته میشود که صدای آنها از لرزش سیم یا تار به وجود میآید. در گذشته به این نوع سازها ذوات الاوتار میگفتند.
ذوات الاوتار به دو دسته تقسیم میشدند. دسته اول سازهایی مانند چنگ، قانون و سنتور بودند که برای هر نت، یک سیم جداگانه روی ساز نصب میشد و نوازنده روی این سیمها انگشت نمیگذاشت.
دسته دوم سازهایی بودند که نوازنده انگشتان دست چپ خود را روی سیمها (که هر کدام وتر نامیده میشد) قرار میداد، مانند عود، رباب و تنبور. به بیان دیگر، برخی از این سازها صداهای آزاد تولید میکردند و برخی دیگر صداها با گرفتن سیم به دست میآمد.
اگر به این موضوع علاقه دارید، حتماً مصاحبه کیمیانیوز با فرهاد بادپا مدرس و موزیسین را بخوانید.
مقاله آشنایی با متد آموزش ویولن به سبک سوزوکی منبع بسیار خوبی برای یادگیری بیشتر است.
پس از هشت سال پژوهش و بررسی توسط پنج محقق تاریخ موسیقی برای یافتن نخستین سازهای ایرانی، نتیجه نشان داد که اولین ساز زهی ایران و جهان، چنگی است که در سعدالسلطنه قزوین کشف شده است.
ساختار سازهای زهی
به طور معمول، بیشتر سازهای زهی که با زخمه نواخته میشوند، از سه بخش اصلی تشکیل شدهاند: یک کاسه یا بدنه در پایین ساز، یک گردن یا دسته که نوازنده انگشتان دست چپ خود را روی آن قرار میدهد (به جز ساز عود که این بخش معمولاً پردهبندی شده است) و یک سر ساز که گوشیهای کوک روی آن نصب شدهاند.
توصیه میکنیم حتماً مقاله ساز ماریمبا | زیلوفون غولپیکر آفریقایی! را مطالعه کنید.
برای یادگیری پیشرفته، به استاد حسین تهرانی، پدر معاصر ساز تنبک مراجعه کنید.
سیمها به تعداد مختلف، در پایین ساز یا نزدیک به کاسه محکم میشوند و سپس در امتداد طول ساز، از روی کاسه و گردن عبور کرده و به دور گوشیها پیچیده میشوند.
برای مطالعه بیشتر، به بهترین سن شروع ویولن برای کودکان سری سر بزنید.
در بعضی از سازهای زهی، کاسه از دو قسمت تشکیل شده است (مانند تار و کمانچه) و گاهی روی یک یا هر دو قسمت آن پوست کشیده میشود که معمولاً از پوست شکمبه گوسفند تهیه میگردد.
برخی از این سازها با انگشت و برخی دیگر با مضراب نواخته میشوند. شکل مضراب در سازهای زهی گوناگون است؛ گاه از جنس فلز، گاه از شاخ یا پلاستیک و در مواردی نیز از پر مرغ ساخته میشود.
برای گسترش دانش خود، به مقاله ماجرای نی نوازی که از ملکه انگلیس گردنبند گرفت سر بزنید.
این موضوع را بهتر بشناسید با مطالعه تاریخچه ساز افسانه ای چنگ.
این سازها به دو گروه اصلی زخمهای و مرکب تقسیم میشوند. به طور کلی میتوان آنها را بر اساس روش نواختن به صورت زیر دستهبندی کرد:
برای گسترش دانش خود، مقاله احمد عبادی، نوازنده صاحب سبک سه تار را مطالعه کنید.
در این مقاله مرصع خوانی چیست ؟ اطلاعات مفیدی آمده است.
زهصداهای زخمهای دستهای از زهصداها هستند که در آنها با زخمه زدن با انگشت یا مضراب بر عامل لرزنده،صدا تولید میشود.
توصیه میکنیم حتماً مقاله داستان سه تار ناصرالدین شاه و استاد عبادی را مطالعه کنید.
اطلاعات جامعتری در مورد این موضوع را در تاثیر موسیقی کلاسیک بر فشار خون پیدا کنید.
زه صداهای مرکب خانوادهای از زهصداها است با محملی برای زهها و تشدیدکنندهای که جزء جداییناپذیر ساز است.
اگر به این موضوع علاقه دارید، ۶ مرحله حفظ کردن نت های آهنگ | برای تمام سازها را از دست ندهید.