سر چارلز اسپنسر چاپلین، که همه او را به نام چارلی چاپلین میشناسند، در شانزدهم آوریل ۱۸۸۹ در لندن به دنیا آمد. چاپلین فقط یک بازیگر نبود؛ او کارگردانی ماهر و آهنگسازی استثنایی نیز بود. بیشتر فیلمهایی که در آنها ایفای نقش کرد، از نوع کمدی و صامت هستند. او کار هنری خود را از سالن ویکتوریا و در کودکی آغاز کرد و از آن زمان تا ۷۸ سالگی، یعنی نزدیک به ۵۳ سال، در دنیای سینما فعال بود. چارلی چاپلین در سال ۱۹۱۹ به همراه چند تن از دوستانش اتحادیه سینماگران را بنیان گذاشت. این هنرمند بزرگ یکی از محبوبترین چهرههای قرن بیستم به شمار میرود.
دوران کودکی چارلی چاپلین
بر اساس گفتههای خود چارلی چاپلین و زندگینامههای منتشر شده، او در سال ۱۸۸۹ به دنیا آمد و در آن دوران در منطقهای در جنوب لندن زندگی میکرد. جالب اینجاست که این تاریخ تولد، تنها چهار روز پیش از تولد آدولف هیتلر است. چارلی چاپلین در آثارش، هیتلر را به عنوان یک دیکتاتور بزرگ به طنز میگرفت.
با این حال، سازمانهای اطلاعاتی بریتانیا، آمریکا و فرانسه این تاریخ تولد را تأیید نکردند. آنها درباره این هنرمند تحقیقاتی انجام دادند اما به سند قطعی در این باره دست نیافتند. چهل سال پس از مرگ چارلی چاپلین، خانوادهاش نامهای را در کشوی قفلشدهی او پیدا کردند که نشان میداد او در یک اردوگاه کولیها متولد شده است. این اردوگاه در منطقهی اسمسویک نزدیک بیرمنگام قرار داشت.
بررسیها نشان میدهد این نامه در سال ۱۹۷۰ توسط فردی به نام جک هیل به چارلی چاپلین رسیده بود. محتوای نامه حاکی از آن است که عمهی چاپلین ملکهی کولیها بوده و چارلی در کاروان آنها به دنیا آمده است.
بر اساس تحقیقات پلیس فدرال آمریکا، این هنرمند از یهودیان روسیه بوده و نام اصلی خانوادهاش اسرائیل تورنشتین است. اما داستان تولد چارلی چاپلین به همین جا پایان نمییابد. اسکاتلندیارد نیز ادعا کرده بود که چاپلین اصالتاً اهل فرانسه است. با این حال، سازمان اطلاعات بریتانیا با وجود تحقیقات گسترده، نتوانست اطلاعات دقیقی از او به دست آورد و تنها سندی که پیدا کرد، گذرنامهای بود که در سال ۱۹۲۰ صادر شده بود.
مطالعهی بیوگرافی الناز شاکردوست نیز بسیار جالب خواهد بود.

سرگذشت چارلی چاپلین
چارلی چاپلین، هنرمند مشهور انگلیسی، در روز شانزدهم آوریل سال ۱۸۸۹ در لندن به دنیا آمد. دوران کودکی او با سختی و فقر همراه بود. پدرش او را ترک کرد و مادرش که خواننده و بازیگر بود، پس از مدتی به دلیل مشکلات سلامتی نتوانست به کارش ادامه دهد. به همین دلیل، چارلی و برادرش مجبور شدند از سنین کم برای تأمین هزینههای زندگی کار کنند.
اوایل نوجوانی، چارلی به گروههای نمایشی تئاتر پیوست و استعدادش در بازیگری و کمدی را پرورش داد. در جوانی به ایالات متحده آمریکا رفت و در صنعت سینمای نوپای هالیوود مشغول به کار شد. آنجا بود که شخصیت ماندگار «ولگرد» را خلق کرد؛ مردکی با سبیل کوچک، کلاه لبهدار، کت تنگ و شلوار گشاد که با عصایی در دست راه میرفت. این شخصیت ساده اما عمیق، به سرعت در دل مردم سراسر جهان جای گرفت.
برای اطلاعات بیشتر، به مقاله زندگینامه ماریا خرسند| زندگی افراد موفق ایرانی در جهان مراجعه کنید.
فیلمهای صامت او مانند «پسر بچه»، «هجوم طلا» و «روشناییهای شهر» نه تنها مخاطبان را میخنداندند، بلکه نگاهی انتقادی به نابرابریهای اجتماعی و مشکلات عصر صنعتی داشتند. چاپلین در پشت لبخند و شوخیهایش، دردها و آرزوهای انسانهای معمولی را به تصویر میکشید.
زندگی شخصی او با فراز و نشیبهای زیادی همراه بود و گاهی با انتقادها و درگیریهایی نیز روبرو میشد. با این حال، تأثیر او بر سینما و فرهنگ جهانی انکارناپذیر است. چارلی چاپلین در سال ۱۹۷۷ در سوئیس درگذشت، اما خندهها و اندیشههایی که بر پرده سینما به جا گذاشت، برای همیشه زنده خواهد ماند.
پدر و مادر چارلی چاپلین
بر اساس زندگینامه چارلی چاپلین، پدر و مادر او هر دو در زمینه هنر فعالیت داشتند. آنها در سالنهای نمایش معروف لندن به عنوان بازیگر و خواننده اجرا میکردند. زمانی که چارلی تنها سه سال داشت، پدر و مادرش از یکدیگر جدا شدند. نام مادرش هنا بود و چارلی نخستین درسهای آواز را از او آموخت. چند سال بعد، مادرش دچار بیماری روانی شد و در یک آسایشگاه در لندن تحت مراقبت قرار گرفت. پدر چاپلین نیز به الکل اعتیاد پیدا کرد و دیگر ارتباطی با فرزندش نداشت. وقتی چارلی دوازده ساله بود، پدرش از دنیا رفت. گفته میشود خدمتکار پدر چارلی، او و برادرش را برای ادامه تحصیل به مدرسه فرستاد.
بیماری مادر چارلی چاپلین
داستان زندگی چارلی چاپلین با یک حادثه تلخ برای مادرش آغاز شد. مادر چارلی هنگام اجرای نمایش روی صحنه، مورد اصابت شیئی قرار گرفت که یکی از تماشاگران به سمتش پرتاب کرده بود. این اتفاق باعث آسیب جدی به سر او شد. پس از این حادثه، مادر به پشت صحنه رفت و چارلی که در آن زمان تنها پنج سال داشت، برای سرگرم کردن مردم روی صحنه آمد و شروع به خواندن کرد. این لحظه، نقطه عطفی در مسیر زندگی او بود.
مقاله بیوگرافی کیانو ریوز و ماجرای ازدواجش حاوی اطلاعات جامعی است.
پس از آن، وضعیت سلامتی مادرش بدتر شد و در نهایت در یک آسایشگاه بستری گردید. چارلی و برادرش، که رابطه نزدیکی با هم داشتند، هر دو از استعدادهای هنری برخوردار بودند. به همین خاطر، هر دو در همان محلی که پدر و مادرشان فعالیت میکردند، شروع به کار کردند. چارلی و برادرش، مادرشان را برای درمان به هالیوود فرستادند، اما هفت سال بعد، در سال ۱۹۲۸، مادرشان را برای همیشه از دست دادند.
چند سال پس از درگذشت مادر، آنها فهمیدند که یک برادر دیگر از طرف مادرشان دارند. نام این برادر جدید، ویلر دریدن بود. او نیز سالها بعد به تیم استودیوی چارلی چاپلین پیوست. چارلی چاپلین در مورد مادرش چنین میگوید: اگر مادرم وجود نداشت من قادر نبودم در پانتومیم موفق شوم، مادرم هنرمند بزرگی در عرصه پانتومیم بودند و تاکنون نظیر ایشان را ندیدهام.
مهاجرت به آمریکا
چارلی چاپلین از سال ۱۹۱۰ تا ۱۹۱۲ به همراه گروه تئاتر کارنو به سراسر آمریکا سفر کرد و در آنجا برنامه اجرا میکرد. در آن دوران، او و استن لورل که هر دو در همان شرکت فعالیت میکردند، هماتاق بودند. اما پس از آن، چارلی در آمریکا ماند و لورل به انگلیس برگشت. ورود چاپلین به آمریکا، در واقع سرآغاز فصل تازهای در زندگی او شد.
در سال ۱۹۱۳، یک شرکت فیلمسازی به نام کیاستون از چارلی چاپلین دعوت کرد تا در یک فیلم کمدی بازی کند. این اتفاق، اولین حضور او در دنیای سینما بود. پس از نمایش آن فیلم، چاپلین به شهرت فراوانی دست یافت. اگر علاقهمند هستید درباره رازهای موفقیت افراد بزرگ بیشتر بدانید، پیشنهاد میکنم فیلم “11 قانون موفقیت” را تماشا کنید.

آغاز فعالیت بازیگری چارلی چاپلین
چارلی چاپلین در سال ۱۹۱۴ در سه فیلم برای شرکت کیاستون بازی کرد و در همهی آنها موفق بود. او در شرح زندگینامهاش دربارهی انتخاب لباسهای معروفش اینطور نوشته است:
من هیچ تصویر روشنی از لباس یا آرایش چهرهام نداشتم. لباسی که در اولین فیلم پوشیدم را اصلاً دوست نداشتم. در راه بازگشت به خانه تصمیم گرفتم شلواری گشاد و کفشهایی بزرگ بپوشم و یک کلاه خاص روی سر بگذارم.
میخواستم بخشهای مختلف لباسم با هم تفاوت داشته باشند. برای همین یک کت تنگ و یک کلاه کوچک انتخاب کردم، اما کفشهایم بزرگ بودند! اصلاً نمیدانستم باید نقش یک فرد پیر را بازی کنم یا جوان، اما کارگردان گفته بود کمی باید بزرگتر از سن واقعیام به نظر برسم. به همین خاطر فکر کردم یک سبیل هم به چهرهام اضافه کنم. وقتی با این لباسها روی صحنه رفتم، حس کردم که دوباره متولد شدهام.
ازدواج چارلی چاپلین
بر پایه شرح زندگی چارلی چاپلین، او در طول عمر خود چندین بار ازدواج کرد. نخستین تجربه ازدواج او در سن ۲۹ سالگی و در سال ۱۹۱۸ با دختری شانزدهساله به نام میلدرد هریس رخ داد. چاپلین بیان کرده بود که میلدرد او را به یاد عشق ناکامش «هتی کلی» میاندازد؛ کسی که چاپلین در سال ۱۹۰۸ به او دل بسته بود. در آن دوران خانواده هتی به شدت با ازدواج آن دو مخالفت کردند. زندگی مشترک چاپلین و میلدرد تنها دو سال دوام آورد و در سال ۱۹۲۰ از یکدیگر جدا شدند. آنها در مدت ازدواجشان صاحب پسری شدند که تنها سه روز پس از تولد زنده ماند.
نحوه آشنایی
میلدر و چارلی اولین بار در یک مهمانی همدیگر را دیدند و میلدر به شدت مجذوب چارلی شد. در آن دوران، چارلی چاپلین از افراد ثروتمند هالیوود به شمار میرفت و این علاقه میان آن دو دوطرفه بود. میلدر در آن زمان در یک هتل زندگی میکرد و چارلی مرتباً دستهگلهای بزرگی از رز برای او میفرستاد.
در همان دوره، میلدر به چارلی خبر داد که باردار است. این خبر چارلی را شوکه کرد. او برای جلوگیری از شایعات و رسوایی، به سرعت با میلدر ازدواج کرد و آنها در یک خانه اجارهای ساکن شدند.
پس از پایان مراسم عروسی، چارلی متوجه شد که همسرش اصلاً باردار نبوده است. او فکر کرد که یا میلدر نشانههای بارداری را اشتباه فهمیده یا این یک دروغ بوده تا چارلی را وادار به ازدواج کند. این شک و تردید باعث شد چارلی نتواند زندگی مشترک آرامی داشته باشد، با این حال تمام داراییاش در اختیار میلدر قرار داشت.
نزدیک به یک سال بعد، اولین فرزند آنها به دنیا آمد؛ پسری به نام نورمن. اما کودک به دلیل یک مشکل رودهای، خیلی زود از دنیا رفت. پس از این اتفاق، چارلی میلدر را ترک کرد و به خانهای در لسآنجلس رفت. همسرش نیز در نهایت درخواست طلاق داد و مبلغ ۱۰۰ هزار دلار به همراه سهمی از خانه چارلی را با خود برد.
ازدواج دوم چارلی چاپلین
چاپلین برای دومین بار، چهار سال پس از آن که از همسر نخستش جدا شد، دوباره ازدواج کرد. این اتفاق در سال ۱۹۲۴ رخ داد و او با بازیگری به نام لیتا گری که ۱۶ سال داشت و در فیلم “جویندگان طلا” نقش اصلی را بازی میکرد، پیمان ازدواج بست. اما این زندگی مشترک نیز مانند ازدواج اولش، تنها حدود دو سال پایید. حاصل این ازدواج، دو پسر بود که چاپلین نام آنها را سیدنی و چارلز گذاشت.

چارلی چاپلین، هنرمندی بینظیر و یکی از مشهورترین چهرههای تاریخ سینماست. زندگی او داستانی پر از فراز و نشیب است. او در خانوادهای با مشکلات مالی بزرگ شد و دوران کودکی سختی را پشت سر گذاشت. با این حال، استعداد و پشتکارش باعث شد تا به تدریج راه خود را در دنیای نمایش پیدا کند.
چاپلین با خلق شخصیت «ولگرد کوچولو» به شهرتی جهانی رسید. این شخصیت با کفشهای بزرگ، شلوار گشاد و سبیل کوچک، در دل میلیونها نفر در سراسر جهان جا باز کرد. فیلمهای او، که اغلب کمدی و صامت بودند، علاوه بر خنده، نگاهی عمیق به مشکلات اجتماعی و انسانی داشتند.
اگر به این موضوع علاقه دارید، زندگینامه احمد شاملو را از دست ندهید.
او در طول زندگی حرفهای پربارش، فیلمهای ماندگاری خلق کرد که هنوز پس از گذشت سالها تماشایی و تأملبرانگیز هستند. چاپلین نه تنها یک کمدین و بازیگر، که کارگردانی خلاق و صاحبسبک بود. زندگی او نشان میدهد که چگونه میتوان با عزم و خلاقیت، بر دشواریها غلبه کرد و اثری جاودان از خود به جای گذاشت.
نحوه آشنایی
داستان ازدواج چارلی با لیتا هم تقریباً شبیه ازدواج قبلی او پیش رفت. چارلی در سال ۱۹۲۰، هنگام ساختن فیلم «بچه»، با دختری ۱۲ ساله به نام لیلیتا لوییس آشنا شد و مسیر بازیگری را برایش هموار کرد. بعدها نام او را به لیتا گری تغییر داد و طبق گزارشها، زمانی که چارلی ۳۵ سال داشت، رابطه پنهانی جنسی با لیتای ۱۵ ساله برقرار کرد. لیتا از چارلی باردار شد و پس از آشکار شدن این رابطه، مادر لیتا تهدید کرد که موضوع را به پلیس گزارش میدهد. چارلی چاپلین از ترس اتهام تجاوز، ناچار شد به طور مخفیانه با لیتا که در آن زمان ۱۶ سال داشت، ازدواج کند.
لیتا گری پس از جدایی از چارلی، درباره او گفت که چارلی مانند یک ماشین رابطه جنسی انسانی است و میتواند در یک شب تا شش بار آمیزش جنسی داشته باشد. بعد از این جدایی، لیتا از چارلی به اتهام فریب کودکان، آزار جنسی و مجبور کردن به سقط جنین شکایت کرد و در نهایت مبلغ ۸۰۰ هزار دلار از او دریافت نمود. این طلاق در آن زمان یکی از پرهزینهترین موارد به شمار میرفت.
ازدواج سوم چارلی چاپلین
چارلی چاپلین در ۴۷ سالگی برای سومین بار ازدواج کرد. همسر جدید او نیز مانند دفعات قبل یک بازیگر بود. نام او پائولت گوارد بود که ۲۶ سال داشت و در فیلم «عصر جدید» نقش یک دختر بیخانمان را ایفا کرده بود. این دو در سال ۱۹۳۶ با هم ازدواج کردند و زندگی مشترکشان تا سال ۱۹۴۲ ادامه یافت، تا اینکه در نهایت از یکدیگر جدا شدند.
نحوه آشنایی
چاپلین در زمان ساخت فیلم دیکتاتور بزرگ با پائولت گادرد آشنا شد. پائولت در آن دوران به عنوان مدل کودکان فعالیت میکرد. رابطه این دو شش سال ادامه یافت و سرانجام با آرامش و توافق به پایان رسید.
ازدواج چهارم چارلی چاپلین
چارلی چاپلین در ۵۴ سالگی برای چهارمین بار ازدواج کرد. همسرش، اونا اونیل، تنها ۱۸ سال داشت. خانواده اونا در ابتدا به شدت با این ازدواج مخالفت کردند، اما سرانجام این دو در سال ۱۹۴۳ با یکدیگر پیمان زناشویی بستند. اولین فرزند آنها دختری به نام جرالدین بود. با این حال، همانطور که در زندگینامه این هنرمند آمده است، این ازدواج با وجود تفاوت سنی چشمگیر، به یکی از پایدارترین ازدواجهای چاپلین تبدیل شد و آنها تا پایان عمر در کنار یکدیگر ماندند.
نحوه آشنایی
آشنایی چارلی چاپلین و اونا اونیل زمانی رخ داد که چارلی در جستجوی یک بازیگر جوان برای نقشآفرینی در فیلمش بود. این دو با هم ازدواج کردند و صاحب هشت فرزند شدند. بسیاری در ابتدا گمان میکردند این پیوند، احساسی موقتی و زودگذر است، اما آنها در کنار هم ماندند و تا پایان عمر، زندگیای سرشار از عشق و محبت را تجربه کردند. بر این اساس، در تاریخچه زندگی چارلی چاپلین، چهار بار ازدواج به ثبت رسیده است.
چاپ کتاب زندگی نامه چارلی چاپلین
دوران کودکی این هنرمند بزرگ، در فقر و سختی سپری شد و کمتر کسی از رنجهایی که مشهورترین چهرهی هنری کشیده، آگاه است. اما چارلی چاپلین کتابی به نام «داستان کودکی من» منتشر کرده که رویدادهای آن به روزگاری بازمیگردد که هنوز شهرتی نداشت. سرگذشت چارلی چاپلین و تمام فراز و فرودهای زندگیاش، در این کتاب روایت شده است.
برای اطلاعات بیشتر، به مقاله نیک وویچیچ- زندگینامۀ نیک نیک وی آچیچ – راز موفقیت مراجعه کنید.
مرگ چارلی چاپلین
هنرمند مشهور قرن بیستم در نهایت در سال ۱۹۷۷ چشم از جهان فروبست. یک سال بعد، در ۱۹۷۸، دو نفر که از بلغارستان و لهستان مهاجرت کرده بودند، بدن او را از گور خارج کردند و به سرقت بردند. آنان از وکیل چارلی چاپلین درخواست پول کردند تا جسد را بازگردانند. چاپلین در یک مزرعه ذرت به خاک سپرده شده بود که در روستایی در سوئیس قرار داشت. او بیست و پنج سال پایانی زندگی خود را در آنجا گذرانده بود. پس از سه ماه تلاش پلیس، دزدان جسد دستگیر شدند. بار دوم جسد را در همان محل دفن کردند، اما این بار تابوت او را درون بتن قرار دادند. داستان زندگی چارلی چاپلین با مرگش به پایان میرسد.
معرفی بهترین فیلم های چارلی چاپلین
پسر بچه
داستان درباره مرد بینوایی است که روزی کودکی را دم در خانه خود مییابد. او تصمیم میگیرد آن کودک را به فرزندی بپذیرد و برایش نام جکی را انتخاب میکند. سالها میگذرد و جکی که اکنون دختری جوان شده، درمییابد که چارلی — همان مردی که او را بزرگ کرده — پدر واقعیاش نیست. این فیلم که در سال ۱۹۲۱ میلادی ساخته شده، آمیزهای از طنز و احساس است.
روشناییهای شهر
در این اثر سینمایی نیز چارلی چاپلین در قامت یک کارگر تهیدست ظاهر میشود. داستان فیلم نشان میدهد که او چگونه با یک دختر نابینا آشنا میشود و تمام تلاش خود را میکند تا به او یاری برساند. فیلم “روشناییهای شهر” با گذشت زمان، همچنان تازگی و گیرایی خود را از دست نداده است. این فیلم که در سال ۱۹۳۱ توسط خود چاپلین ساخته شده، او همچنین بازیگر اصلی آن نیز هست.
دیکتاتور بزرگ
در این اثر، چارلی چاپلین تصویری کاریکاتوری و اغراقشده از یک حکومت دیکتاتوری ارائه میدهد. جالب اینجاست که او خودش، هم نقش حاکم مستبد و فاسد را بازی میکند و هم نقش یک کارگر ساده و بیپول را. این دو شخصیت، ظاهری بسیار شبیه به یکدیگر دارند.
عصر جدید
این فیلم در سال ۱۹۳۶ میلادی تولید شد. چارلی چاپلین در آن نقش یک کارگر خط تولید را بازی میکند. او در جهانی سرد و مکانیزه قرار دارد، اما با این حال میکوشد با شوخی و بذلهگویی، لبخند را به لب اطرافیانش بیاورد.
روشناییهای صحنه
چارلی چاپلین در این فیلم نقش یک کمدین بازنشسته را بازی میکند که با یک رقاص جوان دوست میشود. این فیلم با نام «روشناییهای صحنه» در سال ۱۹۵۲ ساخته شده و یکی از کارهای برجسته او محسوب میشود.
ولگرد
فیلم “ولگرد” طولانیترین اثری است که چارلی چاپلین کارگردانی کرده است. این اثر در سال ۱۹۱۵ میلادی ساخته شد. داستان فیلم درباره مردی بیپول به نام ترمب است که میکوشد با وجود تمام سختیها و مشکلات، نگاهی شوخ و طنزآمیز به زندگی خود داشته باشد.
جویندگان طلا
در این فیلم، چارلی چاپلین خودش نقش اصلی را بر عهده دارد. او در این داستان، یک مهاجر جوان را نشان میدهد که برای جستجوی طلا راهی سرزمین کانادا میشود.
مسیو وردو
در این داستان، چارلی شخصیتی است که به قتل بانوان دارا و متمول میپردازد. انگیزه او از این کار، دستیابی به ثروت و داراییهای آنهاست.
یک سلطان در نیویورک
داستان این فیلم درباره فرار یک پادشاه از آمریکاست. این اثر را میتوان یکی از آخرین کارهای چارلی چاپلین به شمار آورد. فیلم “یک سلطان در نیویورک” با بقیه فیلمهای دوران کاری او تفاوت زیادی دارد، زیرا تمام آثار قبلی او بیصدا بودند و هیچ دیالوگی در آنها وجود نداشت. اما در این فیلم، چاپلین برای نخستین بار به زبان انگلیسی صحبت میکند.
جوایز چارلی چاپلین
| 1. درسال ۱۹۷۳ برنده جایزه اسکار بهترین موسیقی ارجینال برای فیلم لایم لایت شد. |
| 2. درسال ۱۹۴۱ نامزد دریافت جایزه اسکار در رشتههای بهترین فیلم، بهترین فیلمنامه ارجینال و بهترین بازیگر نقش اول برای فیلم دیکتاتور بزرگ شد. |
| 3. درسال ۱۹۴۸ نامزد دریافت جایزه اسکار در رشته بهترین فیلمنامه ارجینال برای فیلم موسیو وردو شد. |
| 4. درسال ۱۹۲۹ جایزه اسکار بهترین دستاورد هنری برای فیلم سیرک را دریافت کرد. |
| 5. درسال ۱۹۷۲ جایزه افتخاری یک عمر فعالیت هنری را دریافت کرد. |
| 6. در سال ۱۹۷۲ برنده جایزه افتخاری شیر طلایی از جشنواره ونیز شد. |
چارلی چاپلین یکی از مشهورترین و مهمترین چهرههای تاریخ سینما در سراسر جهان است. او فیلمهای منحصربهفردی ساخت که نه تنها در زمان خودش، بلکه بر همهی دورههای سینما تأثیر گذاشت. چاپلین مسائل اجتماعی و احساسات انسانی را به شیوهای گیرا نشان میداد و توانست ارزشهای عمیق و عواطف را به تماشاگرانش منتقل کند. میتوان از او به عنوان یک نماد فرهنگی بزرگ یاد کرد. یاد و نام این اسطورهی هنر برای همیشه زنده باد.
منابع: charliechaplin.com – britannica.com