احمد عاشورپور، خواننده و ترانهسرای اهل ایران است که بیشتر آثارش را به زبان محلی گیلکی اجرا میکند. از او به عنوان بنیانگذار و پیشگام موسیقی فولکلور استان گیلان یاد میشود. در این نوشته از وبلاگ مدیر تولز، نگاهی کامل به زندگینامه این هنرمند خواهیم داشت.
آغاز مسیر موسیقی احمد عاشور پور
احمد عاشور پور در هجدهم بهمن ماه سال ۱۲۹۶ در شهر غازیان بندر انزلی به دنیا آمد. تحصیلات ابتدایی خود را در زادگاهش گذراند. اولین برخورد او با دنیای موسیقی از راه شعر و ادبیات شکل گرفت. در دوران مدرسه، با مطالعهی شعرهای کهن ایران، به ویژه دیوان شمس تبریزی، با مفاهیم قافیه، وزن و ریتم آشنا شد.
همچنین وقتی گروهی از روسها از آذربایجان خارج شدند، به بندر انزلی مهاجرت کردند. این افراد صفحات موسیقی گرامافون با خود آورده بودند که در میان مردم انزلی دست به دست میگشت. احمد در آن زمان جوان بود و به کافهی هتل گراند در انزلی رفت و آمد میکرد تا به آهنگهای روسی، ترکی و اروپایی گوش دهد. او حتی متن این ترانهها را به فارسی برمیگرداند و برای کمک به نیازمندان شهر، آنها را اجرا میکرد.
علاوه بر موسیقی، او در دانشگاه تهران در رشته مهندسی کشاورزی تحصیل کرد و همچنین اصول آواز را نزد لی لی بارا، خواننده اپرای اتریشی، آموخت.
ورود به رادیو
احمد عاشور پور در سال ۱۳۲۲ به ابوالحسن صبا معرفی شد و با پیشنهاد او توانست به رادیو تهران راه پیدا کند. او به همراه معتمد وزیری، از جمله کسانی بودند که در آن زمان ترانههای محلی را در رادیو اجرا میکردند. در آن دوره، ترانههای بومی نسبت به بقیه ترانهها کمتر مورد توجه قرار میگرفتند؛ اما این خواننده با علاقه و پایداری که به فرهنگ زادگاهش داشت، به خواندن ترانههای گیلانی ادامه داد. او در این مسیر توانست با هنرمندان بزرگی مانند حسین تهرانی و مرتضی محجوبی همکاری کند. پس از آن نیز با دعوت روحالله خالقی، به همکاری با انجمن ملی موسیقی پرداخت. در نهایت، او در دو بازه زمانی، یکی از سالهای ۱۳۲۵ تا ۱۳۲۷ و دیگری از ۱۳۳۶ تا ۱۳۳۸، با رادیو همکاری کرد.
برای گسترش دانش خود، به مقاله آشنایی با موسیقی جنوبی (بندری) سر بزنید.
اطلاعات جامعتری در مورد این موضوع را در بیوگرافی علی مولایی پیدا کنید.
بازداشت احمد عاشور پور
پس از رویداد ۲۸ مرداد، احمد عاشورپور که از یک جشنواره موسیقی در رومانی به ایران بازمیگشت، در بندرانزلی دستگیر شد و به مدت دو سال در زندان بود. پس از آن، او به جزیره خارک تبعید شد. بعد از آزادی، هر بار که برای کاری درخواست میداد، ساواک با ارسال نامهای به کارفرمایان هشدار میداد که او را در موقعیتهای حساس به کار نگیرند. با این وجود، عاشورپور هر بار شایستگی و توانمندی خود را ثابت میکرد. او که به عنوان پدر موسیقی فولکلور گیلان شناخته میشود، در دوران دولت مهندس بازرگان به سمت مدیرعاملی کشت و صنعت مغان منصوب شد. پس از بازنشستگی، او به فرانسه نقل مکان کرد؛ اما دوری از میهن برایش دشوار بود و در نهایت تصمیم گرفت به ایران بازگردد.
درگذشت
احمد عاشور پور در زمستان سال ۱۳۸۶ به دلیل سالمندی و عفونت ریه در بیمارستان جم تحت درمان قرار گرفت. متأسفانه او در روز ۲۲ دی ماه همان سال از دنیا رفت. پیکر این مرحوم در قبرستان بیبی حوریه، واقع در محله غازیان بندر انزلی، به خاک سپرده شد.
برای یادگیری پیشرفته، به سازهای ابداعی استاد شجریان مراجعه کنید.