ساز کرب که با اسامی دیگری مانند کارب، سَنج، جغجغه و سنگ نیز معروف است، یک ساز ضربهای و ریتمیک محسوب میشود. این ساز معمولاً در آیینهای سوگواری و مراسم عزاداری مورد استفاده قرار میگیرد. در این نوشته از وبلاگ مدیر تولز، میخواهیم به طور کامل با این ساز، ویژگیها و کاربردهای آن آشنا شویم.
ساختار ساز کرب
ساز کرب در دسته سازهایی جای میگیرد که صدایشان از لرزش خودِ بدنه ساز به وجود میآید. این ساز از دو تکه چوب سخت درست شده که معمولاً از چوب درختان گردو و زردآلو انتخاب میشوند. این چوبها را به شکل کاسهای توپر یا شبیه گلدان میسازند، به طوری که یک طرف آن صاف و طرف دیگرش برآمده است. روی قسمت برآمده، معمولاً یک نوار چرمی یا پارچهای قرار دارد تا در دست نوازنده ثابت بماند و نگهداری آن راحتتر باشد. نوازنده پس از گرفتن این دو تکه چوب در دستهایش، آنها را هماهنگ با ضربآهنگ به هم میکوبد و صدا تولید میکند.
توصیه میشود به مطالعه مقاله تاریخـچه موسیقی متن در ایران ادامه دهید.
توصیه میشود به مطالعه مقاله پوئم سمفونی «تختی» بیانگر زندگی جهان پهلوان تختی ادامه دهید.
در اینجا میتوانید اطلاعات کاملتری درباره بیوگرافی دریا دادور بیابید.
اطلاعات جامعتری در مورد این موضوع را در بیوگرافی هانس زیمر | یکی از ۱۰۰ نابغه زنده جهان! پیدا کنید.
تاریخچه
ساز کرب در مناطق مختلفی از ایران مانند لاهیجان، آران، ابیانه، شهرضا، سبزوار و استهبان نواخته میشود. در قدیم برای درست کردن این ساز به جای چوب از سنگ استفاده میکردند؛ اما ساز سنگی هنگام نواختن میشکست و به نوازنده و اطرافیانش آسیب میرساند. به همین دلیل، کمکم چوب جای سنگ را گرفت. کرب در اصل نام درختی در مازندران است که در گذشته چوب آن برای ساختن این ساز به کار میرفت. با گذشت سالها، این درخت کمیاب شد و امروزه ساز کرب را بیشتر از چوب درختان گردو و زردآلو میسازند؛ اما نام کرب همچنان روی این ساز باقی مانده است.
برای یادگیری پیشرفته، به مهسا کریمی، مدرس گیتار پاپ و کلاسیک مراجعه کنید.
اطلاعات جامعتری در مورد این موضوع را در معرفی ۳ تا از سخت ترین قطعه های ویولن تاریخ! پیدا کنید.
در این مقاله آشنایی با طریقه کوک کردن سیم های تار اطلاعات مفیدی آمده است.
اگر سوالاتی دارید، مقاله بیوگرافی لئونارد کوهن به شما کمک خواهد کرد.
برای گسترش دانش خود، مقاله چوب های مناسب برای ساخت ساز را مطالعه کنید.
مقاله زندگینامه هنری پری زنگنه، بانوی نامدار اپرای ایران حاوی اطلاعات جامعی است.
در صورت علاقهمندی، مطلب تاریخچه موسیقی فیلم را از دست ندهید.
کاربرد
ساز کرب معمولاً به شکل گروهی اجرا میشود و ساز دیگری با آن همراه نیست. تنها یک نفر نقش خواننده را بر عهده دارد و بقیه اعضای گروه، نوازنده هستند که شعرها را همزمان با خواننده تکرار میکنند. این ساز بیشتر در روزهای سوگواری و بهویژه در ماه محرم استفاده میشود. مراسمی ویژه به نام کربزنی نیز وجود دارد که معمولاً در ده روز اول محرم در استانهای شمالی ایران برپا میشود. این آیین در شهرستان بابل، منطقه بندپی و روستاهایی مانند کوهپایه سرا، قلعه، ابوالحسن کلا و اطاقسرا رواج دارد.
توصیه میشود به مطالعه مقاله هوشنگ ظریف | ۱۷ سال تدریس تار در هنرستان موسیقی ادامه دهید.